رکوردزنی تازه ایران در تولید نفت و گاز در اوج جنگ و تحریم‌ها

ببه گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از ایرنا، دولت چهاردهم در شرایطی آغاز به کار کرد که فضای بین‌المللی علیه اقتصاد کشور تندتر از گذشته شده بود. تحریم‌های آمریکا نه تنها کاهش نیافت، بلکه در ماه‌های ابتدایی فعالیت دولت شدت بیشتری پیدا کرد و دامنه آن به حوزه‌های جدیدی نیز گسترش یافت. هم‌زمان، چالش‌های داخلی مانند ناترازی انرژی، کسری بودجه و فشار‌های تورمی، دولت را با مجموعه‌ای از بحران‌های ساختاری رو‌به‌رو ساخت. با این حال، در میان این فشارها، صنعت نفت ایران عملکردی متفاوت و قابل توجه ارائه داد.

افزایش تولید نفت خام و تمرکز بر میادین کلیدی

میانگین تولید نفت خام در وزارت نفت دولت چهاردهم، با وجود محدودیت‌های فرآورشی و عملیاتی گاه‌به‌گاه، در طول یک سال گذشته نسبت به ابتدای دولت روزانه بیش از ۱۲۰ هزار بشکه افزایش یافته است. همچنین، با توجه به عملکرد حداکثری محقق‌شده در سال ۱۴۰۴، میانگین تولید در اردیبهشت حدود ۱۸۰ هزار بشکه در روز رشد داشته است. این افزایش تولید، نتیجه اقدام‌های ارزنده در بخش‌های توسعه، نگهداشت و تعمیرات بوده و منجر به تأمین بهتر خوراک پالایشگاه‌های نفتی و صادرات حداکثری نفت خام شده است.

این افزایش تولید با انجام اقدام‌های مختلف از جمله افزایش تولید در میدان‌های نفتی چشمه خوش، دالپری و پایدار شرق، دارخوین، یادآوران، آزادگان، راه‌اندازی سی‌تپ و تفکیک‌گر سیار، بهره‌برداری از چاه‌های (جدید)، تکمیل پروژه فاز ۲ واحد نمک‌زدایی اهواز متمرکز، افزایش تولید ناشی از طرح‌های نگهداشت و افزایش تولید میدان‌های نفتی (اهواز ۲۳۵، سیاه مکان بی‌بی حکیمه، مارون ۱۴، مارون ۲۵، گلخاری و فروزان) محقق شده است.

بهره‌برداری از چاه‌های جدید توسعه‌ای و تعمیری در میدان‌های مختلف و افزایش تولید از میدان‌های طرح‌های‌ای‌پی‌سی (آبان، پایدار غرب، چشمه‌خوش، دالپری، پایدار شرق، سهراب، سپهر، جفیر، یاران) و همچنین طرح‌های نگهداشت، در ادامه سال ۱۴۰۴ در برنامه شرکت ملی نفت ایران قرار دارد.

رکوردشکنی بی‌سابقه تولید گاز خام در زمستان ۱۴۰۳

رکورد برداشت یک میلیارد و ۱۰۵ میلیون مترمکعب گاز خام در زمستان سال ۱۴۰۳ ثبت شد؛ عددی بی‌سابقه که نشان‌دهنده موفقیت‌های وزارت نفت دولت چهاردهم است. از این مقدار، حدود ۶۷ درصد از میدان مشترک و راهبردی پارس جنوبی برداشت شده است. این دستاورد حاصل برنامه‌ریزی دوباره، شناسایی گلوگاه‌های تولید، کوتاه کردن زمان تعمیرات، افزایش تولید برخی چاه‌ها با اقدام‌های اصلاحی و حفاری چاه‌های جدید در خشکی و دریا بوده است.

با رکوردشکنی در برداشت گاز خام، میانگین تحویل گاز سبک به شبکه سراسری در دوره استقرار دولت چهاردهم (ابتدای ۱۴۰۳ تا پایان تیر ۱۴۰۴) به ۷۷۶ میلیون مترمکعب در روز رسید که نسبت به دوره مشابه در سال پایانی دولت سیزدهم (شهریور ۱۴۰۲ تا تیر ۱۴۰۳) افزایش ۱۲ میلیون مترمکعب در روز داشته است. همچنین، رکورد میانگین روزانه تحویل گاز سبک به شبکه سراسری در بهمن ۱۴۰۳ به ۸۷۰ میلیون مترمکعب در روز رسید که در مقایسه با مدت مشابه سال ۱۴۰۲، حدود ۴۲ میلیون مترمکعب در روز افزایش یافته است.

از جمله اقدام‌های مهم در افزایش تولید گاز خام در یک سال اخیر می‌توان به افزایش برداشت از میدان پارس جنوبی شامل بهره‌برداری از چاه‌های جدید طرح اینفیل و فاز ۱۱، بازیابی چاه‌های فاز ۱۳ A، اسیدکاری و تکمیل چاه‌ها در فاز‌های مختلف و همچنین، افزایش تولید از میدان‌های شرکت نفت مناطق مرکزی و کاهش مشعل‌سوزی با بهره‌برداری از چند طرح جمع‌آوری گاز مشعل مانند تقویت فشار گچساران، جمع‌آوری گاز‌های مشعل رگ سفید ۱ و انتقال گاز همراه میدان آزادگان به ان‌جی‌ال ۳۲۰۰ اشاره کرد.

برنامه‌های جامع بهره‌برداری و توسعه چاه‌های جدید

بهره‌برداری از چند طرح در حوزه تولید گاز از جمله تکمیل و راه‌اندازی چاه‌های تولیدی در فاز‌های ۱۳ و ۱۸، چاه‌های جدید اینفیل، اسیدکاری و تکمیل چاه‌ها در میدان پارس جنوبی، افزایش تولید از طرح‌های توسعه میادین دی، توس و تنگ بیجار در حوزه شرکت ملی نفت مناطق مرکزی و همچنین افزایش جمع‌آوری گاز‌های مشعل شامل راه‌اندازی افزایش خوراک ان‌جی‌ال ۳۲۰۰، بهره‌برداری از چند طرح جمع‌آوری گاز مشعل شرق کارون و جمع‌آوری بخشی از گاز‌های مشعل طرح مزایده (فروش) در برنامه امسال قرار دارد که همگی به افزایش تولید گاز منجر می‌شوند.

ایران با داشتن حدود ۱۶۰ میلیارد بشکه نفت و بیش از ۳۴ تریلیون مترمکعب یکی از بزرگ‌ترین تأمین‌کنندگان انرژی جهان است. این یعنی نه فقط پول، بلکه قدرت؛ قدرتی که در دیپلماسی اقتصادی، در تعاملات منطقه‌ای و در تضمین امنیت ملی، نقش ایفا می‌کند.