چشم‌انداز جهانی سوخت؛ رکود نفت، جهش گاز و فشار بر امنیت انرژی

به گزارش اقتصاد آنلاین، وبسایت تحلیلی اویل پرایس در گزارشی به پیش‌بینی کاهش مصرف فرآورده‌های نفتی در چین همزمان با رشد پرشتاب گاز پرداخته است. این وبسایت تحلیلی در گزارش خود آورده است: اوایل هفته جاری، شرکت «سینوپک» چین از سقوط سود نیمه نخست سال خبر داد و دلیل آن را کاهش تقاضا برای سوخت عنوان کرد. طبق داده‌های شرکت پژوهش انرژی و تحلیل بازار کپلر، روند کاهش تقاضا برای سوخت یک پدیده جهانی است و انتظار می‌رود این وضعیت تا سال آینده ادامه یابد.

این شرکت تحقیقاتی اعلام کرد انتظار دارد تقاضای جهانی سوخت در سال جاری روزانه حدود ۸۴۰ هزار بشکه افزایش یابد و این رشد در سال ۲۰۲۶ به طور جزئی به ۸۸۰ هزار بشکه در روز برسد. «استبان مورنو»، تحلیلگر کپلر، ضعف اعتماد مصرف‌کنندگان و گسترش خودرو‌های برقی را دو عامل اصلی کاهش روند تقاضا دانست.

چین و افت واقعی مصرف فرآورده‌های نفتی

گزارش کپلر نشان می‌دهد که تأثیر خودرو‌های برقی بر کاهش تقاضای نفت در منطقه آسیا-اقیانوسیه بیش از سایر مناطق نمایان است، به‌طوری‌که تحلیلگران هیچ رشدی برای تقاضا در این منطقه در سال جاری پیش‌بینی نمی‌کنند. ظرفیت مازاد پتروشیمی چین، کندی رشد اقتصادی، جمعیت سالخورده و ارتقای بهره‌وری سوخت از مهم‌ترین دلایل این وضعیت عنوان شده است.

در چین، کپلر کاهش واقعی در مصرف فرآورده‌های نفتی را پیش‌بینی کرده است؛ کاهش ناشی از جنگ تجاری با ایالات متحده که برخی بازار‌های سوخت، به‌ویژه گاز مایع (LPG) را تحت تأثیر قرار داده است. علاوه بر این، گسترش خودرو‌های برقی به‌ویژه در بخش بنزین و افزایش استفاده از کامیون‌های سوخت‌رسان با گاز طبیعی مایع (LNG) به کاهش تقاضای گازوئیل در بزرگ‌ترین واردکننده نفت خام جهان دامن زده است.

چشم‌انداز روشن‌تر برای گاز در آسیا

برخلاف نفت، چشم‌انداز تقاضای گاز در آسیا بسیار امیدوارکننده‌تر است. در هیچ پیش‌بینی‌ای نشانی از کاهش تقاضای گاز به دلیل گسترش خودرو‌های برقی وجود ندارد. برعکس، برق‌رسانی به حمل‌ونقل و رشد سریع مراکز داده موجب افزایش چشمگیر نیاز به برق خواهد شد؛ هرجا که برق‌رسانی به حمل‌ونقل و صنایع دیجیتال توسعه یابد، تقاضای گاز نیز بالا خواهد رفت.

ماه گذشته بانک «مورگان استنلی» پیش‌بینی کرد آسیا سریع‌ترین نرخ رشد تقاضای گاز را تجربه خواهد کرد؛ رشدی سالانه معادل ۵ درصد که از نرخ رشد در مناطق کلیدی دیگر مانند اروپا (۱ درصد) و ایالات متحده (۳ درصد) بالاتر خواهد بود.

گاز؛ ستون فقرات امنیت انرژی

«مایانک ماهشوری»، رئیس بخش انرژی و خدمات عمومی مورگان استنلی در هند و آسیای جنوب شرقی، گفت: «مصرف گاز طبیعی در ادامه دهه سریع‌تر از بیشتر سوخت‌ها افزایش خواهد یافت و آن را به چیزی فراتر از یک سوخت انتقالی بدل می‌کند. گاز طبیعی به ستون فقرات امنیت انرژی تبدیل شده و نقشی اساسی در تأمین نیاز سیری‌ناپذیر جهان به برق دارد؛ نیازی که در پنج سال گذشته بیش از سه برابر شده است.»

با این حال، اگر روند برق‌رسانی با همین سرعت ادامه یابد، چشم‌انداز بلندمدت نفت بهتر از پیش‌بینی‌های کوتاه‌مدت نخواهد بود. با این وجود باید در نظر داشت که این پیش‌بینی‌ها بر پایه عواملی شکل گرفته‌اند که ممکن است تغییر کنند. از همین رو، کپلر در گزارش خود تأکید کرد در صورت پایان جنگ تجاری و بهبود رشد اقتصادی جهانی، تقاضا برای فرآورده‌های نفتی در آسیا و به‌ویژه چین نیز افزایش خواهد یافت.

پایداری تقاضای سوخت در اروپا

اروپا در زمینه تقاضای فرآورده‌های نفتی غافلگیرکننده عمل کرده است. با وجود تلاش دولت‌ها برای تسریع در گسترش خودرو‌های برقی، مصرف سوخت در این قاره همچنان قوی باقی مانده است. کپلر رشد تقاضا برای بنزین و سوخت جت در اروپا طی امسال را پیش‌بینی کرده، اما همزمان کاهش در مصرف نفت کوره و نفتا را نیز گزارش داده است. انجمن بین‌المللی حمل‌ونقل هوایی (IATA) اخیراً هشدار داد که اروپا با کمبود سوخت جت مواجه است؛ کمبودی که ناشی از کاهش تولید داخلی و افزایش تقاضای پایدار است، آن هم در شرایطی که سیاست‌های سبز به دنبال محدود کردن سفر‌های هوایی اروپایی‌ها هستند.

IATA این هفته اعلام کرد: «بسته شدن تدریجی پالایشگاه‌ها و کاهش تولید داخلی سوخت جت، وابستگی اروپا به واردات را افزایش داده و امنیت انرژی بخش هوانوردی را به خطر انداخته است.» طی سال‌های اخیر، قوانین سختگیرانه زیست‌محیطی بر پالایشگاه‌های اروپایی موجب تعطیلی‌های پیاپی و کاهش ظرفیت پالایش داخلی شده است.

کمبود دیزل در اروپا و ثبات تقاضا در آمریکا

طبق گزارش شرکت FGE، اروپا در نیمه دوم سال با کمبود گازوئیل مواجه خواهد شد. دلیل این موضوع کاهش عرضه گازوئیل آمریکا، تعطیلی بخشی از ظرفیت تولید و افزایش تعمیرات اساسی در پاییز و همچنین تغییرات قیمتی است که خرید سوخت را برای مشتریان اروپایی پرهزینه‌تر خواهد کرد.

شایان توجه است که مصرف فرآورده‌های نفتی در اروپا با وجود رشد اقتصادی ناچیز در چند سال اخیر همچنان ثابت مانده است. در صورت بهبود رشد اقتصادی، اروپا نیز احتمالاً با افزایش تقاضا برای سوخت روبه‌رو خواهد شد. در همین حال، کپلر اعلام کرد ایالات متحده نیز شاهد رشد باثبات تقاضای سوخت خواهد بود که ناشی از افزایش مصرف برای گرمایش در زمستان و رشد تدریجی سفر‌های هوایی است.

آینده سوخت در آمریکای شمالی

طبق پیش‌بینی کپلر، تقاضای بنزین در آمریکای شمالی از سال ۲۰۲۶ کاهش خواهد یافت که دلیل آن استاندارد‌های سختگیرانه‌تر بهره‌وری سوخت است. همچنین تقاضای گازوئیل در این منطقه به دلیل تأثیر تعرفه‌ها بر فعالیت‌های حمل‌ونقل با کاهش روبه‌رو خواهد شد.