چرا بدون مشاوره تامین مالی، جذب سرمایه دشوار میشود؟
تدوین پیوست دانشبنیان برای تمامی طرحهای اقتصادی اردبیل
تسهیلات ویژه کسبوکارهای دانشبنیان ابلاغ شد
چرا از ارتفاع میترسیم؟
آیا علم و فناوری مهم است؟
توسعه اقتصاد با شتابدهی به پروژههای لجستیکی و دانشبنیان
افشای رشد ۸۰ درصدی قیمت مسکن در تهران پس از جنگ/ عضو اتحادیه املاک: برخی مالکان اجارهبها را تا ۱۰۰ درصد افزایش دادهاند
کمبود زمین؛ سد راه توسعه پردیس آبیک/ قزوین در جمع ۵ استان برتر راهاندازی «فبلب»
اوراق تسه؛ دماسنج بازار مسکن چه میگوید؟
وام امروز، خانه فردا؛ آیا تورم این رؤیا را خراب میکند؟/ وام دیروز کفاف یک متر خانه را هم نمی دهد
۶۸ درصد رشد قیمت در اکباتان؛ راز جذابیت یک شهرک قدیمی
دلیل جالب چروک شدن انگشتان در حمام
سرمربی کانادا بعد از حذف: از تیم هفتم جهان بهتر بازی کردیم
قیمت طلا و سکه امروز شنبه 13تیر/ کاهش همه قیمت ها + جدول و جزئیات
بزرگترین هواپیمای کاغذی جهان / رکورد گینس شکسته شد
تحلیل مقام سابق شاباک اسرائیل از جمعیت تشییع/ نظام هنوز بر فضای عمومی مسلط است!
فرصت طلایی برای فعالان اقتصادی کرمان/ حضور در نمایشگاه ساختوساز لیبی ۲۰۲۶
ارزانترین محلات تهران برای اجاره نشینی/ برای اجاره خانه ارزان کدام مناطق را انتخاب کنیم؟
سرنوشت تعویق دوباره امتحانات نهایی چه شد؟
مهم/ پیش فروش خودروهای وارداتی در کدام مناطق ایران ممنوع است؟
ترکیب پاراگوئه مقابل فرانسه
سه شرط معافیت دانشجویان داروسازی از آزمون پایان دوره اعلام شد
آغاز مذاکرات نفتی تهران و توکیو؛ ژاپنیها چه شرطی گذاشتند؟
گلکسی S۲۵ بخریم یا گلکسی S۲۶؟/ مقایسه همهجانبه دو پرچمدار غول فناوری
سه دلیل گرایش برخی خانوادهها به آموزش خانگی
رقیب بزرگ اینترنت استارلینک آماده بهرهبرداری شد
آمادگی ۵ هزار مدرسه برای اسکان زائران مراسم تشییع رهبر شهید انقلاب
پوتین و ترامپ یکساعتونیم صحبت کردند/ چه گذشت؟
رکوردشکنی صادرات نفت خلیج فارس / بازگشایی تنگه هرمز بازار را متحول کرد
استاندار اردبیل: شرکتهای دانشبنیان موتور محرک اقتصاد هستند
زمان واریز سود سهام عدالت ۱۴۰۵ / جاماندگان سهام عدالت چه کنند؟
پیشبینی جدید از قیمت نفت / نفت به ۶۰ دلار برمیگردد؟
خبر خوش برای هواداران استقلال / ستاره ازبکی آبیها به تهران برمیگردد
خبر خوب برای زائران مراسم وداع / برق مصلی و موکبها بدون مشکل تأمین میشود
سری شیائومی ۱۸ احتمالاً اولین دستگاههای مجهز به اسنپدراگون ۸ الیت نسل ۶ خواهند بود
قیمت نفت در بلاتکلیفی مذاکرات ایران و آمریکا؛ بازار چشمانتظار نتیجه دیپلماسی
تغییر در جایگاههای سوخت از امروز / سهمیه بنزین ۱۵ استان تغییر کرد
فاجعه در بلوچستان پاکستان؛ اتوبوس مسافربری به دره سقوط کرد
اطلاعیه قطع آب فردا یکشنبه ۱۴ تیر ۱۴۰۵ / آب شرب این مناطق ۱۲ ساعت قطع میشود
السیسی شرط صلح در منطقه را اعلام کرد/ بدون پایان اشغال، عادیسازی ممکن نیست
ژاپن و ایران در آستانه معامله سنگین / آمریکا در دقیقه ۹۰ غافلگیر شد!
جزئیات زلزله ۴ ریشتری در حوالی دهستان درز اعلام شد
هشدار جدی به فعالان بازار رمزارز / چرا اتفاق کوینکس دور از انتظار نبود؟
دیدار نایبرئیس کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی، از شرکت تامین اول رهآوا
خبر جدید درباره پنجره استقلال / تاجرنیا به هواداران وعده داد
قیمت تتر، بیتکوین و اتریوم امروز شنبه ۱۳ تیرماه | چرا بازار امروز صعودی شد؟
بازگشت ژاپن به نفت ایران؟ رویترز از مذاکرات تازه خبر داد
زلزله ۵.۵ ریشتری شیلی را لرزاند+ جزئیات
ترامپ: مراسم تشییع خامنهای را دنبال میکنم | هفته آینده با نتانیاهو دیدار خواهم کرد
زلنسکی از احتمال پایان جنگ گفت/ نقش تعیینکننده آمریکا چیست؟به گفته معاون اسبق نظارت بانک مرکزی، فشاری که از سوی دولت، مجلس و بانک مرکزی بر بانکها بابت پرداخت وام های تکلیفی وارد شده، تاثیر منفی چشمگیری بر عملکرد آنها گذاشته و تولیدکنندگان را نیز محدود کرده است.
اقتصاد ایران همواره یک اقتصاد بانکمحور بوده و شبکه بانکی عمده وظیفه تامین مالی بنگاههای اقتصادی را بر دوش کشیده است؛ طوری که به گفته محمدرضا فرزین، رئیس کل بانک مرکزی، بیش از ۹۰ درصد تامین مالی کشور بر عهده نظام بانکی است. با وجود این، تاکید مجلس شورای اسلامی و دولت بر اعمال سیاستهای حمایتی از طریق بانکها و همراهی بانک مرکزی با این سیاست، باعث شده در سالهای اخیر تسهیلات بانکی از سمت تولید به سمت خانوارها کوچ کنند.
بر اساس آمارهای رسمی بانک مرکزی، سهم کسبوکارها از کل تسهیلات پرداختی که در سال 1401 بیش از 92 درصد بود، در پایان مهرماه امسال به 77 درصد کاهش پیدا کرده که بیشک یکی از دلایل عمده این موضوع، افزایش وامهای تکلیفی بانکها در قانون از جمله تسهیلات ازدواج، فرزندآوری و مسکن است.
با وجود اینکه در نگاه اول به نظر میرسد افزایش تخصیص وام به مردم میتواند باعث بهبود اوضاع اقتصادی آنها شود، بررسیها نشان میدهند در عمل این موضوع نهتنها افزایش دردسرهای تولیدکنندگان برای تامین مالی فعالیت آنها را در پی داشته، بلکه صفوفی طولانی از متقاضیان دریافت وام را تشکیل داده که چشمانتظار پرداخت تسهیلات از سوی بانکهایی هستند که دیگر توان وامدهی ندارند.
حمید تهرانفر، کارشناس بانکی و مدیرعامل اسبق بانک کارآفرین درباره اثر وام های تکلیفی بر بانکها و تولیدکنندگان را بررسی کرده است.
تهرانفر در ابتدا با اشاره به اینکه اعمال سیاست کنترل مقداری ترازنامه از سوی بانک مرکزی تبعات مثبت و منفی دارد گفت: «بهتر بود بانک مرکزی بدون توجه به تکالیفی که بر گردن بانکهاست، این سیاست را اجرا نمیکرد. اگر بانکها بخواهند تکالیفی را که در حوزههای مسکن، قرضالحسنه، ازدواج و فرزندآوری بر گردنشان گذاشته شده پرداخت کنند، حتی یک ریال هم ندارند که به سایر بخشها از جمله تولید وام بدهند.»
او ادامه داد: «از یک سو برخی تکالیف به بانکها واگذار شده و از سویی دیگر بانکها سقف پرداختی دارند که نمیتوانند بیشتر از آن تسهیلات اعطا کنند. اگر بانکها بخواهند بیش از این سقف، وام پرداخت کنند، باید به طریقی این وامها به دولت برسد؛ بنابراین این امکان وجود دارد که ترازنامه بانکها متورم شود اما بزرگ شدن آن از کانال دولت خواهد بود.»
این کارشناس بانکی با اشاره دوگانگی بین سقف بانک مرکزی برای کنترل مقداری ترازنامه و تکالیف پرداخت وامها توضیح داد: «برخی از بانکها حتی نمیتوانند به اندازه ارقام تکلیفشده در مصوبههای دولت و مجلس تسهیلات پرداخت کنند؛ زیرا اگر بخواهند این تسهیلات را به طور کامل پرداخت کنند، رقم آن از سقفی که بانک مرکزی برای کنترل مقداری ترازنامه مشخص کرده عبور میکند.»
او افزود: «وام های تکلیفی بانکها مربوط به بخش تولید نیست و مختص خانوار است؛ بنابراین با افزایش فشار بر بانکها از سوی دولت، مجلس و بانک مرکزی برای پرداخت این تسهیلات، تولیدکنندگان محدود شدهاند.»
مدیرعامل اسبق بانک کارآفرین در ادامه گفت: «فرض بر این است که وقتی نرخ تورم در اقتصاد ایران حدود 40 درصد بوده، نیاز تامین مالی تولیدکنندگان نیز به همین میزان افزایش یافته است. بنابراین بانکها باید بتوانند حداقل بخشی از این نیازها را تامین و همگام با آنها حرکت کنند. متاسفانه با تمهیداتی که اندیشیده شده، این امکان وجود ندارد.»
او اضافه کرد: «البته از سوی دیگر، بانک مرکزی با اعمال این سیاستها تا حدودی بر تورم و انتظارات تورمی تاثیر گذاشته اما نتیجه آن، انتقال فشار به بخش تولید بوده است.»
تهرانفر سپس به بررسی دیگر مشکلات تولیدکنندگان در فضای کنونی اقتصاد ایران پرداخت و تصریح کرد: «تولیدکنندگان غیر از اینکه در تامین منابع بانکی دچار محدودیت شدهاند، در زمینههای دیگر نیز فشار را تحمل میکنند. کسری برق و گاز باعث میشود میزان تولید بنگاهها به حد کفایت نرسد و با توجه به کاهش درآمد ناشی از این اتفاق، آنها برای تامین حقوق پرسنل و دیگر مخارج خود دچار مشکل هستند. بنابراین این موارد بر حجم تولید اثر میگذارد و با کاهش تولید در اقتصاد مواجه میشویم.»
این کارشناس اقتصادی در ادامه با اشاره به اینکه بخش عمده وام های تکلیفی نرخ سود پایینی دارند، به اثر مکلف شدن بانکها برای پرداخت این تسهیلات اشاره کرد و گفت: «فشاری که روی بانکها بابت پرداخت وامهای قرضالحسنه ازدواج، مسکن و سایر وامهای اینچنینی وارد شده، تاثیر منفی چشمگیری بر عملکرد آنها گذاشته است. بانکها نمیتوانند از خودشان دفاع کنند؛ چراکه در یک فضای منفی قرار گرفتهاند و اجازه صحبت کردن به آنها داده نمیشود.»
تهرانفر توضیح داد: «در قانون عملیات بانکی بدون ربا، قرار بر این بود که بانکها پس از کنار گذاشتن تکالیف قانونی خود، مثل سپرده قانونی، مابقی سپردههایشان را تسهیلات دهند و تنها از سپردههای قرضالحسنه برای پرداخت وامهای قرضالحسنه استفاده کنند. متاسفانه در این سالها به این موضوع توجه نشده و به بانکها تکلیف شده از محل سپردههای جاری خود نیز وامهای قرضالحسنه پرداخت کنند.»
او در پایان خاطرنشان کرد: «از آنجا که بانکها مجبورند تکالیف قرضالحسنه خود را انجام دهند، از نظر نقدینگی تحت فشار قرار میگیرند و در این شرایط، دو راهکار در پیش میگیرند. اولین راهکار این است که تکلیف خود را به طور کامل انجام نمیدهند؛ در واقع نمیتوانند این تکالیف را انجام دهند زیرا در صورت انجام کامل، به مشکل برمیخورند و خطرات بزرگی تهدیدشان میکند. راهکار دوم برخی بانکها نیز این است که تکالیف خود را به طور کامل انجام میدهند و از منابع بانک مرکزی برداشت میکنند که آن هم تبعات دیگری دارد.»
دیدگاهتان را بنویسید