مهار مازاد تولید فولاد در چین تا 2026

به گزارش آهن آنلاین، بازار جهانی فولاد در سال‌های اخیر با یکی از جدی‌ترین چالش‌های ساختاری خود یعنی «مازاد ظرفیت تولید» دست‌وپنجه نرم می‌کند؛ مسئله‌ای که نه‌تنها موجب افت مداوم قیمت‌ها در بازارهای بین‌المللی شده، بلکه بستر بروز سیاست‌های حمایت‌گرایانه و افزایش تعرفه‌های وارداتی در کشورهای مختلف را نیز فراهم آورده است.

در این میان، چین به‌عنوان بزرگ‌ترین تولیدکننده فولاد جهان و بازیگری که سهمی بیش از نیمی از کل تولید جهانی را در اختیار دارد، همواره در کانون این بحران قرار گرفته است. افزایش عرضه فراتر از نیاز بازار، علاوه بر فشار بر تولیدکنندگان دیگر کشورها، باعث شکل‌گیری انتقادهای گسترده از سوی رقبا و شرکای تجاری چین شده است.

همین فشارها، به همراه نگرانی‌های داخلی این کشور درباره پایداری زیست‌محیطی و کارایی اقتصادی صنایع، پکن را وادار کرده تا در مسیر بازنگری جدی در سیاست‌های تولید فولاد گام بردارد. اکنون اسناد رسمی و گزارش‌های رسانه‌ای نشان می‌دهد که دولت چین قصد دارد در فاصله سال‌های ۲۰۲۵ تا ۲۰۲۶ به‌طور سخت‌گیرانه ظرفیت‌های مازاد را مهار کرده و سطح تولید فولاد را کاهش دهد. چنین تصمیمی می‌تواند نقطه عطفی برای آینده صنعت فولاد جهان باشد و آثار گسترده‌ای بر قیمت‌ها، تجارت و رقابت‌های بین‌المللی بر جای بگذارد.

چین برای مهار مازاد ظرفیت فولاد دست به کاهش تولید می‌زند

برنامه مذکور با همکاری وزارت صنعت، وزارت محیط زیست و سایر نهادهای ذی‌ربط چین تدوین شده و به طور سخت‌گیرانه جلوی ایجاد ظرفیت‌های جدید تولید فولاد را خواهد گرفت. چین به عنوان بزرگ‌ترین تولیدکننده فولاد جهان، همواره متهم به دامن‌زدن به عرضه مازاد در بازار بوده است؛ مسأله‌ای که کاهش سودآوری در صنعت فولاد و تشدید تنش‌های تجاری را به همراه داشته است. اکنون به نظر می‌رسد پکن با این تصمیم به دنبال متعادل‌سازی بازار و همسو شدن با الزامات زیست‌محیطی است

پکن به‌دنبال مهار مازاد تولید فولاد و افزایش ارزش افزوده صنعت

تلاش‌های پکن در سال ۲۰۲۳ برای بازسازی ساختار صنعت فولاد، به‌دلیل ارسال پیام‌های متناقض به فولادسازان درباره میزان جدیت دولت در مقابله با مازاد ظرفیت، عملاً نتیجه‌ای در بر نداشت. همین تردیدها باعث شد بسیاری از شرکت‌های بزرگ این صنعت در قبال سیاست‌های محدودکننده، واکنش محتاطانه‌ای نشان دهند.

در برنامه جدید اما اهداف مشخص‌تری ترسیم شده است: رشد سالانه ۴ درصدی ارزش افزوده صنعت فولاد، افزایش سرمایه‌گذاری در فناوری‌های نوین و همچنین تشویق به مصرف بیشتر فولاد در پروژه‌های زیربنایی و ساخت‌وسازهای مسکونی. این سیاست‌ها هرچند نشانه‌ای از رویکرد جدی‌تر پکن محسوب می‌شود، اما در عین حال پرسش‌هایی درباره میزان بلندپروازی چین در این حوزه ایجاد کرده است.

از سوی دیگر، داده‌های رسمی نشان می‌دهد که حدود یک‌سوم صادرات فولاد چین در سال ۲۰۲۳ با تکیه بر ظرفیت‌های مازاد و سیاست‌های دامپینگ شکل گرفته است. تحلیلگران هشدار می‌دهند که هرگونه اقدام جدی برای مهار این رویه می‌تواند به کاهش چشمگیر صادرات فولاد چین منجر شود؛ مسئله‌ای که نه‌تنها بازارهای جهانی را تحت تأثیر قرار می‌دهد، بلکه بر معادلات تجاری و رقابتی سایر تولیدکنندگان بزرگ نیز سایه خواهد انداخت.

صادرات فولاد چین به بالاترین سطح تاریخی رسید؛ اقدامات ضددامپینگ ادامه دارد

صادرات فولاد چین در دو سال گذشته با رشد چشمگیر مواجه شده است؛ موضوعی که واکنش کشورهای واردکننده را به‌دنبال داشته و موجب اعمال اقدامات ضددامپینگ شده است. این کشورها معتقدند سیل محصولات فولادی ارزان چینی، فشار شدیدی بر تولیدکنندگان داخلی وارد کرده و رقابت را نابرابر کرده است.

طبق گزارش ماه گذشته فولادسازان چینی برای عبور از محدودیت‌های تعرفه‌ای و دور زدن اقدامات ضددامپینگ، صادرات بیلت و محصولات نیمه‌نهایی فولاد را افزایش داده‌اند. این روند نگرانی‌ها درباره تأثیر مازاد عرضه چین بر بازار جهانی فولاد و فشار بر تولیدکنندگان خارجی را تشدید کرده است.

صادرات فولاد چین در سال ۲۰۲۵ بالای ۱۰۰ میلیون تن باقی بماند

شرکت بائوشان آیرون اند استیل (Baoshan Iron & Steel Co.) که بزرگ‌ترین فولادساز بورسی چین است، روز جمعه اعلام کرد که انتظار دارد صادرات کل فولاد این کشور در سال ۲۰۲۵ بالای ۱۰۰ میلیون تن متریک باقی بماند، در حالی که همزمان محدودیت‌های احتمالی بر تولید فولاد ملی را زیر نظر دارد.

صادرات فولاد احتمالاً در فصل چهارم از سطح بالای فعلی کاهش خواهد یافت. این کاهش ناشی از افزایش احتمالی قیمت‌های صادراتی، مقررات مالیاتی جدید و موانع تعرفه‌ای خواهد بود.

صادرات فولاد چین در هفت ماه نخست سال جاری با ۱۱.۴٪ رشد به بالاترین سطح تاریخی رسید، با وجود موانع تجاری ایجادشده. در همین بازه، شرکت بائو استیل ۴.۸۳ میلیون تن فولاد صادر کرد، در حالی که مجموع صادرات این شرکت در سال ۲۰۲۴ برابر با ۶.۰۷ میلیون تن بود.

رهبر چین در ژوئیه متعهد شد که با جنگ قیمت کاهشی مقابله کند، اقدامی که موجب شکل‌گیری انتظار برای اصلاحات سراسری در بخش‌هایی شد که با مازاد ظرفیت مواجه‌اند، از جمله زغال‌سنگ و فولاد، و همین موضوع قیمت‌ها را افزایش داد.

چین قصد دارد بین سال‌های ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶ تولید فولاد را کاهش دهد تا با مازاد ظرفیت مقابله کند؛ مازادی که نه تنها قیمت‌ها را تحت تأثیر قرار داده، بلکه باعث شکل‌گیری موجی از واکنش‌های حمایت‌گرایانه جهانی شده است.

از مازاد فولاد چین تا معاملات فیزیکی بورس کالا ایران

با وجود تحولات جهانی و روندهای صادراتی فولاد چین، بازار داخلی ایران و معاملات فیزیکی بورس کالای ایران نیز تحت تأثیر این تحولات و وضعیت عرضه و تقاضا قرار دارد. افزایش صادرات فولاد چین و تغییرات قیمتی جهانی، می‌تواند بر جریان واردات و صادرات محصولات فولادی ایران و سطح رقابت در بورس کالا تأثیر مستقیم بگذارد.

در این شرایط، بررسی روند معاملات فیزیکی ورق، تیرآهن و میلگرد در بورس کالا اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند. تحلیل حجم عرضه، میزان خرید و نرخ‌های کشف‌شده در معاملات، به فعالان بازار کمک می‌کند تا تصمیم‌گیری‌های خرید و فروش خود را با درک بهتری از وضعیت عرضه و تقاضا انجام دهند.

در ادامه، می‌توانیم نگاهی دقیق به عملکرد اخیر بازار فیزیکی فولاد در بورس کالا، تغییرات قیمت‌ها، میزان تقاضا و رفتار تولیدکنندگان داشته باشیم تا تصویری روشن از وضعیت فعلی و چشم‌انداز کوتاه‌مدت این بازار ارائه شود.

رشد قیمت مقاطع فولادی در بورس کالا ایران در روز جاری

در روز جاری و معاملات فیزیکی بورس کالای ایران، بازارها پس از انتشار خبرهای مربوط به فعال شدن مکانیسم ماشه طی دو روز اخیر، با شوک مواجه شدند. در بازار ارز، نرخ دلار از مرز ۱۰۰ هزار تومان عبور کرد و در بازار سرمایه نیز شاخص کل با ریزش ۳۵ هزار واحدی همراه شد.

با این حال، گروه فلزات اساسی که بخشی از محصولات خود را صادر می‌کنند، سبزپوش بودند و در بازار مقاطع فولادی نیز شاهد رشد قیمتی محصولات بودیم. در بازار معاملات فیزیکی بورس کالا، امروز محصولات میلگرد، تیرآهن و ورق وارد رینگ معاملات شدند و با استقبال مواجه شدند:

• میلگرد: 5 شرکت تولیدکننده، مجموعاً ۱۲ هزار و ۱۱۷ تن میلگرد عرضه کردند که ۴۸ درصد از عرضه‌ها به فروش رسید. شرکت‌های فولاد اروند کاوه، ذوب‌آهن اصفهان، میلگرد سیرجان حدید جنوب و ذوب‌آهن آرمان آسیا، محصولات خود را به صورت سلف (مچینگ) فروختند. بیشترین میزان عرضه متعلق به گروه نورد فولاد کاران افق با ۴ هزار و ۱۱۷ تن بود که از این میزان، ۳ هزار و ۵۸۸ تن به فروش رسید.
• تیرآهن: ذوب‌آهن اصفهان به تنهایی عرضه‌کننده بود و تمام محصولات خود به میزان ۵ هزار و ۷۹۶ تن را به فروش رساند و از این طریق ۲۹۴ میلیارد تومان درآمدزایی کرد. تقاضا برای محصولات تیرآهن امروز بالغ بر ۱۲ هزار و ۳۰۵ تن بود که نشان‌دهنده استقبال مناسب بازار در ابتدای هفته است.
• ورق: در این بخش، فولاد مبارکه اصفهان توانست از مجموع ۶۰ هزار تن عرضه ورق سرد و لوازم خودرو، حدود ۲۴ هزار و ۴۵۰ تن را به فروش برساند و جایگاه خود را در بازار تثبیت کند.

این روند نشان می‌دهد که با وجود نوسانات کلی بازار ارز و شاخص بورس، بازار مقاطع فولادی و معاملات فیزیکی بورس کالا ایران همچنان فعال و با رشد قیمتی همراه است.