تصمیم جدید صمت؛ قیمت آهن‌آلات دوباره اوج می‌گیرد؟

به گزارش آهن‌آنلاین؛ ابلاغیه جدید وزارت صنعت، معدن و تجارت مبنی بر الزام صادرکنندگان زنجیره فولاد به بازگشت ۱۰۰ درصد ارز صادراتی به سامانه نیما، شوکی به بازار آهن‌آلات وارد کرده است. این تصمیم، که به‌نوعی بازگشت به سیاست‌های سختگیرانه ارزی گذشته است، می‌تواند تأثیرات قابل‌توجهی بر قیمت آهن ‌آلات و مقاطع فولادی در بازار داخلی داشته باشد.

سیاست جدید و محدودیت‌های صادراتی برای فولادی‌ها

در شهریورماه، بانک مرکزی با تسهیل شرایط، اعلام کرد که صادرکنندگان زنجیره فولاد و فلزات رنگین دیگر نیازی به عرضه ارز صادراتی در سامانه نیما ندارند و می‌توانند ارز خود را در بازار توافقی به فروش برسانند. ابن موضوع جانی دوباره به بازار آهن‌آلات داد و علاوه بر بازخود مثبت در بازار صادراتی شرکت های تولیدی فولادی در بازار آزاد محصولات فولادی، روند مثبتی را شاهد بودیم. چرا که این سیاست باعث افزایش حاشیه سود صادرکنندگان و ثبات نسبی در قیمت محصولات فولادی می‌شد.

ولیکن متاسفانه با اعلام تصمیم جدید در این باره، صادرکنندگان ملزم شده‌اند ظرف ۸۰ روز ارز حاصل از صادرات خود را به سامانه نیما بازگردانند. نرخ ارز سامانه نیما که پایین‌تر از بازار آزاد است، فشار زیادی بر صادرکنندگان وارد می‌کند و آن‌ها را در مسیر جبران این زیان از طریق افزایش قیمت محصولات داخلی قرار می‌دهد. 

نیاز به گفتن ندارد که مسئله قیمت ارز، امری حیاتی در تعیین قیمت محصولات فولادی است و به نوعی از عوامل مهم در نبض بازار آهن‌آلات به شمار می‌رود. قیمت دلار در بازار آزاد به کانال ۷۱ هزار و پانصد تومان رسیده است و جهشی نسبتا  شدید در هفته گذشته از خود بر جای گذاشته است. افزایش یک هزار و ۳۰۰ تومانی نسبت به هفته گذشته، و الزام بازگشت ارز صادراتی واحد های صادراتی فولادی به سامانه نیما، خبری‌ است که جوانب منفی ای در پیش خواهد داشت.

در همین راستا و بررسی قیمت محصولات فولادی در مبادی مختلف فروش، می‌توان گفت؛ قیمت محصولات اساسی فولادی همچون میلگرد با کاهش قیمتی مستمر همراه بودند، ولیکن بازار میلگرد با افزایش قیمتی به کار خود پایان داد. قیمت این محصول در روز پنجشنبه به حدود ۲۷ هزار و ۵۰۰ تومان به ازای هر کیلوگرم میلگرد ذوب آهن اصفهان رسید که رشدی یک درصدی نسبت به روز گذشته خود داشته. در دیگر مبادی فروش همچون میلگرد میانه، ابهر و راد همدان شاهد نوسانات ۰،۳ الی یک درصدی بوده ایم.

اثر مستقیم بر قیمت آهن‌آلات و مقاطع فولادی

شاید در نگاه اولیه با خود بگویید مسئله محدودیت های ارزی صادراتی، چگونه بر نوسانات بازار داخل تاثیرگذار خواهد بود؟ ولیکن در پاسخ بایست گفت یکی از مهم‌ترین پیامدهای این سیاست، افزایش قیمت مقاطع مختلف فولادی در بازار داخلی است. از میلگرد و تیرآهن گرفته تا انواع ورق، همه تحت‌تأثیر این تغییر قرار خواهند گرفت. در واقع، صادرکنندگان برای جبران زیان ناشی از تفاوت نرخ ارز در سامانه نیما و بازار آزاد، قیمت‌ها را افزایش می‌دهند، که این امر به‌طور مستقیم بر بازار داخلی فشار وارد می‌کند. می‌توان گفت ماحصل این موضوع علاوه بر افزایش قیمت و کاهش قدرت خرید مصرف‌کنندگان به رکود پروژه‌های عمرانی و ساختمانی نیز منجر خواهد شد. بسیاری از پروژه‌ها به دلیل هزینه‌های بالای تأمین مواد اولیه فولادی ممکن است متوقف شوند یا با تأخیر مواجه شوند!

نوسانات بازار ارز؛ عامل تشدیدکننده وضعیت

همانگونه که اشاره کردیم از عوامل تأثیرگذار بر قیمت آهن‌آلات، نوسانات نرخ ارز در بازار آزاد است. که همچون آتشی در دامن بازارهای کالایی، خریداران و فروشندگان هر صنعتی را دچار نوسانات غیرقابل پیش‌بینی و زیان ساخته است.

از دیگر موارد مهمی که در خصوص سیاست جدید دولت مبنی بر الزام بازگشت ارز صادراتی به سامانه نیما می‌توان عنوان کرد؛ افزایش تقاضا برای ارز آزاد است! این مسئله می‌تواند به رشد بیشتر نرخ ارز در بازار آزاد منجر شود. این افزایش نرخ ارز به نوبه خود هزینه‌های تولید را بالا می‌برد و منجر به افزایش بیشتر قیمت مقاطع فولادی در بازار داخلی می‌شود.

راهکارها برای کاهش پیامدهای منفی

متاسفانه باید اغراق کرد که جز دولت ارگان یا شخصی نمی‌تواند از زیان‌ها و مشکلاتی که به دنباله این موضوع بر بازار آهن‌آلات و واحدهای تولیدی متحمل خواهد شد، جلوگیری کند. دولت باید به سویی پیش رود و تدابیری اتخاذ کند که به کاهش اثرات منفی بر بازار آهن‌آلات کمک کند. یکی از راهکارها می‌تواند ارائه تسهیلات مالی به صادرکنندگان برای جبران زیان ناشی از تفاوت نرخ ارز باشد، تا بلکه مقداری از نیاز ارزی واحد ها پاسخ درست داده شود. از سوی دیگر، حمایت از تولیدکنندگان داخلی از طریق کاهش هزینه‌های جانبی تولید، مانند تعرفه‌های گمرکی یا مالیات بر ارزش افزوده، می‌تواند به تثبیت قیمت‌ها در بازار کمک کند.