دلایل ایجاد تراز تجاری منفی در سال گذشته/ باید به سازمان تجارت جهانی بپیوندیم

به گزارش خبرنگار اقتصادآنلاین، محمدعلی دهقان دهنوی، رئیس سازمان توسعه تجارت در نشست خبری روز ملی صادرات و تبیین سیاست‌های حوزه تجارت خارجی بیان کرد: بیست و هشتمین دوره تقدیر از صادرکنندگان ۲۹ مهرماه با حضور رئیس جمهور برگزار خواهد شد.

 فرآیند انتخاب صادرکنندگان نمونه، مدون و براساس فرآیند‌ها توسط کمیته‌هایی است که نمایندگان بخش خصوصی و دولتی در آن حضور دارند.

 دهقان دهنوی افزود: ۴۴۹ شرکت متقاضی حضور به عنوان صادرکننده نمونه بودند که از بین آنها ۵۰ نفر انتخاب خواهند شد و از بین اینها، ۴۰ گروه کالایی، ۵ گروه فناورانه و ۵ گروه مربوط به خدمات خواهند بود.

 وی ادامه داد: امسال بخش ویژه‌ای اضافه شده و از سه صادرکننده برتر تقدیر خواهد شد که شامل یک شرکت که بالاترین میزان رشد صادرات را داشته، یک شرکت با بیشترین بازار‌های صادراتی و یک شرکت هم به عنوان صادرکننده‌ای که بهترین عملکرد را در رفع تعهد ارزی داشته باشد، است.

معاون وزیر صمت گفت: در سال گذشته صادرات غیرنفتی ۴۹.۳ میلیارد دلار بود که از نظر وزن ۹.۸ افزایش و به لحاظ ارزش ارزش ۸.۹ کاهش داشته است.

آمار واردات نیز ۶۶.۲ میلیارد دلار بود که به لحاظ وزنی ۴.۴ و حجمی ۹.۸ افزایش داشته است. در مجموع تجارت ۱۱۵ میلیارد دلاری برای کشور رقم خورده که نسبت به پتانسیل‌های کشور مطلوب نیست.

دهقان دهنوی مطرح کرد: پنج مقصد نخست صادراتی ما به ترتیب چین، عراق، امارات، ترکیه و افغانستان است که ۷۵ درصد صادرات ما را به خود اختصاص داده اند.

 مبدا‌های وارداتی نیز به ترتیب امارات، چین، ترکیه، آلمان و هند است. وی با تاکید بر این که تسهیل تجارت اعم از واردات و صادرات یکی از برنامه‌های ما در این حوزه خواهد بود، گفت: مقاصد صادراتی ما محدود هستند، البته برخی کشور‌ها یک هاب منطقه‌ای برای صادرات به کشور‌های دیگر هستند.

برای متنوع سازی مقاصد صادراتی نقش حوزه لجستیک اهمیت زیادی دارد، نمی‌توانیم به دنبال توسعه صادرات به آفریقا باشیم، اما خطوط منظم کشتیرانی به آنجا نداشته باشیم.

 رئیس سازمان توسعه تجارت در تشریح چهار علت اصلی ایجاد تراز تجاری منفی در سال گذشته گفت: دو دلیل تراز تجاری منفی در سال گذشته خارج از کنترل بودند، یکی مربوط به کاهش قیمت‌های جهانی به ویژه در حوزه پتروشیمی بود و مورد دوم وضعیت صادرات گاز بود که به این وضعیت دامن زده بود.

 معاون وزیر صمت اضافه کرد: دو دلیل دیگر موثر در تراز تجاری منفی، قابل کنترل بود که می‌شد با مدیریت صحیح تاثیر آنها را کنترل کرد. یکی از این دلایل مربوط به وضع عوارض صادراتی برای کالا‌های خام و نیمه خام بود و مشکل بزرگتر در این زمینه وضع قوانین و مقررات خلق‌الساعه، مراجع متعدد تصمیم‌گیری و انباشت قوانینی که با هم تناقض دارند است که سبب محدودیت تجارت شده و صادرات ما را مختل کرده است.

وی درخصوص عضویت ایران در WTO نیز گفت: برای حضور در عرصه تجارت جهانی ناگزیر از پیوستن به سازمان تجارت جهانی هستیم و این یک الزام است و بحث انتخاب نیست.

در سنوات اولیه تاسیس این سازمان این موضوع را با قاطعیت دنبال نکرده‌ایم و خیلی عقب افتاده‌ایم. در حیطه اختیارات این موضوع را زنده می‌کنیم.

 در سطح پایین‌تر، پیمان‌های تجارت ترجیحی را که از جنس WTO است را دنبال می‌کنیم، اما آنها جایگزین نیستند و کار اصلی، پیوستن به سازمان تجارت جهانی است که آن را دنبال می‌کنیم.

معاون وزیر صمت در خصوص فاصله نرخ ارز آزاد و نیما و مشکلات ایجاد شده برای تجار نیز گفت: بسیاری از مقرراتی که وضع شده است ناشی از اختلاف قیمت ارز بود، چون اختلاف قابل توجه قیمت ارز، باعث ایجاد رانت و فساد شده و کسب و کار افراد را در معرض افراد رانت‌جو قرار می‌دهد، بنابراین یکی از راه‌ها برای تسهیل تجارت، رفع نظام چند نرخی است و باید با سرعت بیشتری به این سمت حرکت کنیم.