کاهش قیمت نفت با تشدید جنگ تجاری/ بازار نفت در سایه تنش آمریکا و اروپا

به گزارش اقتصاد آنلاین، تنش‌های تجاری میان ایالات متحده آمریکا و اتحادیه اروپا که از مدت‌ها پیش شکل گرفته، اکنون به مرحله‌ای رسیده که بر بازار‌های جهانی، به‌ویژه بازار نفت، تأثیر مستقیم و قابل‌توجهی گذاشته است. در روز‌های اخیر، قیمت شاخص نفت برنت با افت ۲۸ سنتی معادل ۰.۴ درصد به ۶۸.۹۳ دلار در هر بشکه رسید، در حالی‌که نفت وست تگزاس اینترمدیت آمریکا نیز با کاهش ۰.۵۵ درصدی در سطح ۶۶.۸۳ دلار معامله شد. این کاهش قیمت‌ها نشانگر نگرانی‌های فزاینده درباره چشم‌انداز تقاضای جهانی برای سوخت است، که در نتیجه کندی احتمالی رشد اقتصادی ناشی از اختلافات تجاری پدید آمده است.

تحلیلگران بازار از جمله «پریانکا ساچدوا»، کارشناس ارشد شرکت فیلیپ نوا، تأکید دارند که فضای کلی بازار‌های جهانی در وضعیت «نگرانی نسبت به تقاضا» قرار گرفته است. او می‌گوید: «نگرانی‌های تقاضا در بحبوحه تنش‌های تجاری در حال افزایش، به‌ویژه در آستانه ضرب‌الاجل اول آگوست که احتمالاً با اعلام سیاست‌های جدید از سوی ترامپ همراه خواهد بود، همچنان در حال جوشش است.»

از سوی دیگر، دیپلمات‌های اروپایی اعلام کرده‌اند که بروکسل در حال تدوین مجموعه‌ای گسترده‌تر از اقدامات تلافی‌جویانه علیه آمریکا است، چرا که احتمال دستیابی به توافق تجاری قابل‌قبول با واشنگتن کاهش یافته است. ایالات متحده تهدید کرده که در صورت عدم توافق تا اول آگوست، تعرفه‌ای ۳۰ درصدی بر واردات از اتحادیه اروپا وضع خواهد کرد.

این اقدامات می‌تواند اقتصاد جهانی را تحت فشار قرار دهد و به تبع آن، چشم‌انداز رشد تقاضا برای نفت را تضعیف کند. همین نگرانی‌ها موجب شده تا روند صعودی قیمت نفت که پیش‌تر با کاهش ارزش دلار آمریکا و آرامش نسبی در خاورمیانه تقویت شده بود، اکنون متوقف و حتی معکوس شود.

تحلیل‌گران همچنین تأثیر غیرمستقیم تحریم‌های جدید آمریکا علیه نفت روسیه را نیز در نظر دارند؛ تحریم‌هایی که در کنار سایر عوامل ژئوپلیتیکی، می‌تواند توازن عرضه و تقاضا را برهم بزند، هرچند فعلاً بازار واکنش شدیدی به آنها نشان نداده است.

افزایش صادرات نفت سعودی و پایان کاهش تولید اوپک پلاس

در کنار نگرانی‌ها درباره رکود جهانی ناشی از جنگ تجاری، نشانه‌های روشنی از افزایش عرضه نفت در بازار نیز ظاهر شده است. داده‌های منتشر شده از سوی «طرح ابتکاری داده‌های مشترک سازمان‌های بین‌المللی» (JODI) نشان می‌دهد که صادرات نفت خام عربستان سعودی در ماه مه به بالاترین سطح خود در سه ماه گذشته رسیده است. این موضوع مؤید آن است که عربستان، به‌عنوان بزرگ‌ترین صادرکننده نفت در جهان، در مسیر افزایش عرضه به بازار‌های جهانی گام برداشته است.

این افزایش صادرات در حالی رخ می‌دهد که سازمان کشور‌های صادرکننده نفت (اوپک) و متحدانش موسوم به اوپک‌پلاس، به تدریج در حال کنار گذاشتن سیاست کاهش تولید هستند. این تصمیم، که در ابتدا برای تثبیت بازار در برابر شوک‌های ناشی از همه‌گیری کرونا و سپس جنگ اوکراین اتخاذ شده بود، اکنون در فضایی متفاوت دنبال می‌شود. بازار نفت، با وجود تنش‌های ژئوپولیتیک گذشته، در هفته‌های اخیر به ثبات نسبی رسیده است و ادامه کاهش تولید دیگر توجیه اقتصادی ندارد.

در نتیجه، جریان بازگشت نفت به بازار هم‌زمان با افت تقاضا می‌تواند باعث فشار مضاعف بر قیمت‌ها شود. تحلیل‌گران بازار انرژی هشدار داده‌اند که در صورت تداوم مازاد عرضه، احتمال کاهش بیشتر قیمت نفت وجود دارد، به‌ویژه اگر رکود اقتصادی در آمریکا یا اتحادیه اروپا تأیید شود. این شرایط می‌تواند توازن شکننده میان عرضه و تقاضا را به‌نفع عرضه سنگین به‌هم بزند و بازار را به سمت نزولی سوق دهد.

چشم‌انداز بازار

با نزدیک شدن به موعد تهدید آمریکا برای اعمال تعرفه ۳۰ درصدی بر واردات اروپا، بسیاری از سرمایه‌گذاران در وضعیت بلاتکلیفی به‌سر می‌برند. تداوم تهدیدات تجاری، در کنار نشانه‌هایی از ضعف در برخی شاخص‌های اقتصادی کلان، سبب شده تا امید‌ها به بازگشت تقاضای قوی برای سوخت کاهش یابد. به‌عنوان نمونه، داده‌های اخیر از کاهش سرعت رشد تولید صنعتی در آلمان و کاهش فروش خرده‌فروشی در آمریکا حکایت دارند.

علاوه بر این، سرمایه‌گذاران به‌شدت نگران واکنش اروپا به تهدید تعرفه‌های جدید واشنگتن هستند. دیپلمات‌های اتحادیه اروپا اعلام کرده‌اند که در صورت عدم دستیابی به توافق تجاری، مجموعه‌ای گسترده از اقدامات تلافی‌جویانه در دستور کار خواهد بود. این وضعیت، چشم‌انداز ثبات اقتصادی را بیش‌ازپیش تیره کرده و نگرانی درباره آینده تقاضا برای نفت را افزایش داده است.

در چنین شرایطی، حتی حمایت اندک حاصل از کاهش ارزش دلار آمریکا نیز نتوانسته افت قیمت نفت را جبران کند. با تضعیف دلار، هزینه خرید نفت برای کشور‌هایی با ارز‌های دیگر کاهش می‌یابد، اما اثر آن در مقابل موج نگرانی‌های کلان اقتصادی بسیار محدود است. تحلیل‌گران بر این باورند که محرک‌های بنیادین بازار نفت در حال حاضر به‌سوی کاهش قیمت تمایل دارند و سرمایه‌گذاران نیز نسبت به بازگشت سریع رشد تقاضا خوش‌بین نیستند.